Başlangıç
Başlangıç
Metraj ve hakediş için temel kavramlar, terminoloji ve referans tablolar.
Metraj ve hakediş; proje paftalarından imalat miktarlarının ölçümü ve karşılığında ödeme tutarlarının düzenlenmesi sürecidir. Kamu işlerinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu, Yapım İşleri Genel Şartnamesi (YİGŞ) ve…
Seviyenize göre önerilen makale sırası — temelden ileri düzeye doğru ilerleyin.
Metraj ve hakediş için temel kavramlar, terminoloji ve referans tablolar.
Metraj ve hakediş çekirdek hesap yöntemleri ve standart uygulamaları.
Metraj ve hakediş ileri konular, özel problemler ve karar/kontrol süreçleri.
17 makale gösteriliyor
Beton Metrajı — Temel, Kolon, Kiriş, Döşeme için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Demir (Donatı) Metrajı ve Demir Cetveli Hazırlama için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Kalıp Metrajı için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Kazı Metrajı ve Kübaj Tablosu için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Duvar ve Sıva Metrajı için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Dış Cephe Mantolama Metrajı için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Yapısal Çelik Metrajı (Partlist) için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Birim Fiyat Analizi Oluşturma için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Ara ve Kesin Hakediş Düzenleme Rehberi için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Fiyat Farkı Hesabı için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Nakliye Hesabı (Konu Sayfası) için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Metrajda Sık Yapılan Hatalar için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Tesisat (Mekanik + Elektrik) Metrajı Rehberi için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
İş Programı ve İlerleme Raporu — Gantt Şeması için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Keşif Özeti ve Maliyet Tahmini Hazırlama için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
İnşaat metraj ve keşif hesaplama; imalat miktarlarının ÇŞB birim fiyatları ve TS 500 esaslarına göre sistematik biçimde belirlenmesi ve maliyetlendirilmesi sürecidir.
Yapı maliyeti hesaplama; ÇŞB Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Tebliği ve piyasa rayiçlerine göre metraj, birim fiyat ve genel gider bileşenlerinin sistematik birleştirilmesidir.
Ara ve Kesin Hakediş Düzenleme Rehberi için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Beton Metrajı — Temel, Kolon, Kiriş, Döşeme için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Birim Fiyat Analizi Oluşturma için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Demir (Donatı) Metrajı ve Demir Cetveli Hazırlama için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Dış Cephe Mantolama Metrajı için temel kavramları, uygulama adımları ve kritik mühendislik kontrollerini özetleyen pratik rehber.
Kamu inşaatlarında metraj ölçüm kuralları ve birim fiyatlar, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (ÇŞB) Birim Fiyat Tarifleri ile Yapım İşleri Genel Teknik Şartnamesi'ne (YİGTŞ) göre belirlenir. Hakedişin düzenlenmesi, ataşman ve metraj cetvellerinin onayı ise Yapım İşleri Genel Şartnamesi (YİGŞ) hükümlerine tabidir. Betonarme imalatların teknik gereklilikleri için TS 500 ve TS EN 1992-1-1 (Eurocode 2) referans alınır.
Metraj, proje paftaları üzerinden imalat miktarlarının (m³, m², m, kg vb.) hesaplanmasıdır; teorik miktarı verir. Hakediş ise belirli bir dönemde sahada fiilen gerçekleştirilen imalat miktarının ölçülüp birim fiyatla çarpılarak yükleniciye ödenecek bedelin hesaplanmasıdır. Yani metraj miktarı belirler, hakediş bu miktarın gerçekleşen kısmını paraya dönüştürür.
En kritik hata, birbiriyle çakışan elemanların hacim veya alanının iki kez sayılmasıdır; örneğin kolon–kiriş kesişim bölgesinin hem kolona hem kirişe eklenmesi miktarı şişirir. Doğru yöntem, kiriş boyunu kolon yüzleri arası net mesafe olarak almak ve poz tanımındaki ölçüm sınırlarına (boşluk düşümü/minha kuralları dahil) birebir uymaktır. Yanlış metraj doğrudan hakedişe yansıdığı için maliyet ve hak kaybına yol açar.
Her hakedişte imalat miktarını belgeleyen metraj cetvelleri, ölçü krokileri (ataşman) ve yeşil defter düzenlenmeli; gizli kalacak imalatlar (temel, donatı, izolasyon) örtülmeden önce yapı denetimi/kontrol teşkilatınca tespit edilip onaylanmalıdır. Birim fiyatlar sözleşme eki listeyle eşleştirilmeli, fiyat farkı varsa ilgili formüle göre hesaplanmalıdır. Onaysız veya tutanaksız ölçüm hakedişe esas alınamaz.
Donatı metrajı kg cinsinden çıkarılır; her çapın boyu metre cinsinden bulunup birim ağırlıkla (örneğin Ø12 için yaklaşık 0,888 kg/m) çarpılır. Kenetlenme ve bindirme (ek) boyları, etriye kancaları ve TS 500 ile TS EN 1992-1-1'de tanımlı paspayı dikkate alınmalıdır; bu eklemeler atlanırsa demir miktarı eksik çıkar. Hesaplanan net miktara genellikle %3–5 fire payı eklenerek sipariş verilir.