S235 vs S275 vs S355: Tam Karşılaştırma
Bu üç sınıf, Türkiye'de ve Avrupa'da en yaygın kullanılan yapı çeliği sınıflarıdır. TS EN 10025-2 standardında tanımlıdır. Farkları akma dayanımı (fy), sünekliği ve nispi maliyetinde.
Üç profil + çekme diyagramı · özet tablosu · kullanım karar akışı · aynı yükte kesit küçülme oranı (TS EN 10025-2 + ÇYTHYE 2018 +…
Ayrıntılı açıklamayı göster
Üç profil + çekme diyagramı · özet tablosu · kullanım karar akışı · aynı yükte kesit küçülme oranı (TS EN 10025-2 + ÇYTHYE 2018 + TBDY 2018).
Özet Karşılaştırma Tablosu
Tablo: Özet Karşılaştırma Tablosu özeti.
| Parametre | S235 | S275 | S355 |
|---|---|---|---|
| Akma dayanımı (fy, MPa) | ≥235 | ≥275 | ≥355 |
| Çekme dayanımı (fu, MPa) | 360-510 | 410-560 | 470-630 |
| Kopma uzaması | %26 | %23 | %22 |
| Karbon içeriği (max) | %0.20 | %0.21 | %0.22 |
| CEV (kaynaklanabilirlik) | 0.35 | 0.40 | 0.45 |
| Elastisite modülü E | 210 GPa | 210 GPa | 210 GPa |
| Fiyat (2026, TL/ton) | 48.000 | 51.000 | 54.000 |
| Fiyat indeksi | 1.00 | 1.06 | 1.13 |
S235 — En Ekonomik
Avantajlar:
- En ucuz yapı çeliği
- Mükemmel sünek davranış (%26 uzama)
- Kolay kaynak, kesim, delme
- Korozyon dayanımı S275/S355 ile benzer
Dezavantajlar:
- Düşük dayanım → büyük kesit
- Ağır yapı (kendi ağırlığı artar)
Kullanım:
- Hafif çelik konstrüksiyon
- Asma tavan, korkuluklar
- İkincil elemanlar (purlinler)
- Küçük konut binaları (tek-iki katlı)
S275 — Orta Düzey (Geçiş)
Avantajlar:
- S235 ile S355 arası denge
- Belirli özel profilde kolay tedarik
Dezavantajlar:
- S235'e göre pahalı, S355 kadar yaygın değil
- Genelde tercih edilmez (ya S235 ya S355)
Kullanım:
- Avrupa'da bazı özel profil tedariği
- Küçük köprü, endüstriyel çelik yapı
- Özel proje şartnamelerinde
S355 — Endüstri Standardı
Avantajlar:
- En yüksek dayanım/maliyet oranı
- Türkiye'de en yaygın yapı çeliği
- IPE, HEA, HEB profillerin standart sınıfı
- Küçük kesit → hafif yapı
Dezavantajlar:
- S235'e göre daha düşük süneklik
- J0, J2 (düşük sıcaklık) versiyonları gerektiğinde daha pahalı
Kullanım:
- Orta-büyük binalar (konut, ofis, AVM)
- Endüstriyel yapılar
- Köprüler
- Yüksek binalarda birincil taşıyıcı
Teknik Karşılaştırma
Kesit Alanı İlişkisi
Aynı tasarım yükü için gerekli kesit alanı:
- S235: Baz (1.00 × A)
- S275: 0.85 × A (%15 daha az)
- S355: 0.66 × A (%34 daha az)
Ağırlık Kazancı (S235 → S355)
10 ton S235 yerine 6.6 ton S355 kullanılabilir. Fiyat farkı %13 olsa bile:
- Malzeme: 6.6 × 54.000 = 356.400 vs 10 × 48.000 = 480.000 TL
- %25 malzeme tasarrufu S355 ile
Eurocode 3 Parametre Karşılaştırması
Sünek Kesit Sınıfı
Tablo: Sünek Kesit Sınıfı özeti.
| Başlık bf/tf oranı | S235 | S275 | S355 |
|---|---|---|---|
| Sınıf 1 (sünek) | ≤9 | ≤8.3 | ≤7.3 |
| Sınıf 2 | ≤10 | ≤9.2 | ≤8.3 |
Daha yüksek dayanımlı çelikte narinlik sınırı düşer.
Burkulma Eğrisi
- S235-S275: Eğri b (α=0.34) — daha iyi
- S355: Eğri b (α=0.34) — aynı
- S420-S460: Eğri a (α=0.21) — daha iyi (ince kesit)
Darbe Testi Sınıfı (JR/J0/J2)
Çelik, Charpy V-çentik darbe deneyi ile doğrulanır:
Tablo: Darbe Testi Sınıfı (JR/J0/J2) özeti.
| Sınıf | Test Sıcaklığı | Kullanım |
|---|---|---|
| JR | +20°C | Normal iç mekân |
| J0 | 0°C | Dış mekân, normal iklim |
| J2 | -20°C | Soğuk bölgeler (Karadeniz, Doğu) |
| K2 | -20°C | Kritik yapılar |
Pratik: Türkiye'de genellikle S355J2 tercih edilir (güvenli marj).
TBDY 2018 Deprem Tasarımı
Sünek moment çerçevesinde (SMÇ, R=8):
- S235, S275, S355 kullanılabilir
- S420+ sünekliği azaltır — özel onay gerektirir
- TBDY Madde 9.2: Maksimum fy/fu oranı 0.85
Fiyat Analizi (2026 Türkiye)
Ham Profil Fiyatları
Tablo: Ham Profil Fiyatları özeti.
| Sınıf | Fiyat (TL/ton) | 1 IPE200 (134 kg/boy) |
|---|---|---|
| S235 | 48.000 | 6.432 TL |
| S275 | 51.000 | 6.834 TL |
| S355 | 54.000 | 7.236 TL |
Projede Toplam Maliyet
10 katlı, 1000 m² bina için yaklaşık:
- S235 ile tasarım: 180 ton çelik × 48.000 = 8.64 milyon TL
- S355 ile tasarım: 120 ton çelik × 54.000 = 6.48 milyon TL
- Tasarruf: %25 (2.16 milyon TL)
Karar Ağacı
Tablo: Karar Ağacı özeti.
| Bina Tipi | Önerilen Sınıf |
|---|---|
| Küçük konut (1-3 kat) | S235 (ekonomi) |
| Orta bina (3-8 kat) | S355 (standart) |
| Ofis/ticaret (5-15 kat) | S355 |
| Yüksek bina (>15 kat) | S355 veya karma S355/S420 |
| Endüstriyel | S355 |
| Köprü | S355 veya S420 |
| Hafif çatı | S235 |
| Soğuk bölge | S355J2 (darbe dayanımlı) |
Pratik Öneriler
- Varsayılan olarak S355 seç — aksi durum haklı çıkarılmalı
- Darbe sınıfı için J0 veya J2 tercih edilir
- Tedarik süresi: S355 en kısa, S420 uzun olabilir
- Kaynaklı yapı için CEV<0.45 — S355 uygun
- Stok mühendisliği: Tek sınıf hata olasılığını azaltır
Sık Sorulan Sorular
S275 neden az kullanılıyor? Türkiye'de fiyat farkı S235-S275-S355 arasında küçük olduğundan S355 tercih edilir. Avrupa'da özel profillerde S275 hâlâ yaygındır.
S355 kullanmak zorunlu mu? Zorunlu değil — tasarımcı kararı. Ancak proje şartnamesi veya yüksek dayanım gereksinimi varsa zorunlu.
Yüksek dayanımlı çelik (S420+) ne zaman? Ağır yük köprüler, özel büyük açıklık, offshore yapılar. Normal yapıda S355 yeterli.
İlgili
Son güncelleme: 22 Nisan 2026 · Kaynaklar: TS EN 10025-2:2019, TS EN 1993-1-1, TBDY 2018.
Önemli Mühendislik Uyarısı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; nihai tasarım, hesap ve uygulama kararları, güncel yönetmelikler ile proje koşulları çerçevesinde yetkili bir inşaat mühendisinin denetiminde alınmalıdır. Sayısal örnekler ve formüller genel mühendislik pratiğini yansıtır; her projenin kendine özgü zemin, yük ve çevre koşulları proje müellifince ayrıca değerlendirilmelidir.