Çelik çekme elemanı taşıma gücü
Bu hesaplama aracı ön değerlendirme amacıyla tasarlanmıştır. Gerçek proje hesabı olarak kullanılamaz; sonuçların sorumlu mühendis tarafından onaylanması gerekir.
Hesap kapsamı ve yöntem
ÇYTHYE 2018 §6.2 uyarınca çelik çekme elemanının brüt kesit akma ve net kesit kopma kapasitelerine göre taşıma gücü hesabı.
Nt,Rd = min(Npl, Nu, Neff). Npl = A·fy/γM0 (brüt kesit akma). Nu = 0.9·Anet·fu/γM2 (net kesit kopma). Anet = Ag - Σ(n·d0·t).
Örnek: L100×100×10 korniyerler, S275, 2×M20 bulon → Ag=19.2 cm², Anet=15.0 cm², Npl=528 kN, Nu=486 kN → Nt,Rd=486 kN.
Bu araç yalnızca çelik çekme elemanı taşıma gücü kapsamındaki büyüklükleri değerlendirir. Teknik referansların listelenmesi, tek başına tam standart uygunluğu veya proje onayı anlamına gelmez. Girdiler proje verisinden alınmalı ve sonuçlar sorumlu mühendis tarafından kontrol edilmelidir.
Brüt kesit akma tüm eleman boyunca sünek davranışı ifade ederken net kesit kopma bulon deliği hizasındaki gevrek kırılma riskini temsil eder. Her iki sınır ayrı kontrol edilir.
ÇYTHYE 2018'e göre d₀ = d + 2 mm normal toleransta; d = 24 mm için d₀ = 26 mm. Uzun delikler veya slot delikler için özel düzenlemeler vardır.
Net kesit kopma formülündeki 0.9 katsayısı deliklerdeki gerilme yoğunlaşması ve eksantrisitenin etkisini hesaba katar. Tek tarafta bağlı elemanlarda ek azaltma gerekebilir.
Tek kol ile bağlı korniyerlerde eksantrisite nedeniyle net kesit formülü β azaltma katsayısı ile çarpılır; ÇYTHYE 2018 Tablo 6.3'e göre β ≈ 0.4-0.6 arası değerler alır.
γM0 = 1.0 akma dayanımına bağlı dayanım kısmi katsayısı, γM2 = 1.25 ise kopma sınır durumu için kullanılır. Kopmada güvenlik katsayısı daha yüksektir çünkü gevrek kırılmadır.
Ucunda yoğun bulon grubu bulunan korniyerlerde blok kopması (block shear) kontrolü gerekir; Anv·fy/γM0 + Ant·fu/γM2 formülü ile hesaplanır.