Betonarme Konsol İstinat Duvarı Tasarımı

1. Sistem Tanımı ve Geometri

Betonarme konsol istinat duvarı; temele ankastre bağlı dikey gövde (stem) ve yatay taban (base/footing) kirişinden oluşur. Taban; toprak tarafında topuk (heel), açık tarafta pençe (toe) olarak isimlendirilir. Topuğun uzun tutulması, üstündeki toprak yükünün stabilize edici etkisinden yararlanır. Duvarlar genel olarak H = 3–8 m yüksekliğe kadar pratik çözümdür; bu aralık üzerinde ankrajlı ya da payandalı sistemler ekonomik avantaj sağlar.

Saha Notu (Türkiye): Türkiye şantiyelerinde en yaygın sorun, gövde-taban birleşiminde donatı bağlantısının ihmal edilmesidir. Gövde ankraj donatısı taban kalıbına yerleştirilmeden beton dökülmesi halinde sonradan oluşturulan delme-enjeksiyon çözümleri TS 500:2000 Madde 9.1'e göre kabul görmez; tasarımı önceden yapılmalıdır.

Dikkat: Duvar yüksekliği H, görünen yükseklik değil, taban tabanından krete (dolgu üst kotu) kadar olan toplam yüksekliktir. Gömme derinliği $D_f$ bu yüksekliğe dahil değildir.

1.1 Geometri Önerileri

Tablo 1: Notasyon ve Semboller

Tablo 2: Geometri Önerileri

2. Toprak Basıncı Hesabı

2.1 Rankine Aktif Toprak Basıncı

Aktif basınç katsayısı (TS EN 1997-1:2012 Ek C, Denklem C.2):

$$K_a = \tan^2\!\left(45° - \frac{\phi}{2}\right) = \frac{1 - \sin\phi}{1 + \sin\phi}$$

Herhangi bir z derinliğinde aktif toprak basıncı (kPa):

$$p_a(z) = K_a \cdot \gamma \cdot z - 2c\sqrt{K_a}$$

Kohezyon $c = 0$ olan granüler dolgu için:

$$p_a(z) = K_a \cdot \gamma \cdot z$$

Sürşarj yükü $q_s$ (kPa) varsa ek aktif basınç:

$$\Delta p_a = K_a \cdot q_s \quad \text{(uniform dağılım)}$$

Toplam aktif kuvvet (birim genişlikte, kN/m):

$$E_a = \frac{1}{2} K_a \cdot \gamma \cdot H'^2 + K_a \cdot q_s \cdot H'$$

Saha Notu: TS EN 1997-1:2012 Madde 9.3.1'e göre sürşarj yükü minimum $q_s = 10$ kPa alınmalıdır. Yol kenarı uygulamalarında KGM Teknik Şartnamesi'ne göre H-30 kamyon etkisi eşdeğer sürşarj olarak dikkate alınır.

2.2 Coulomb Aktif Toprak Basıncı

TS EN 1997-1:2012 Ek C, Denklem C.4:

$$K_a = \frac{\cos^2(\phi - \alpha)}{\cos^2\!\alpha \cdot \cos(\alpha + \delta)\!\left[1 + \sqrt{\dfrac{\sin(\phi+\delta)\sin(\phi-\beta)}{\cos(\alpha+\delta)\cos(\alpha-\beta)}}\right]^2}$$

Burada: $\alpha$ = duvar yüzü eğimi (dikey duvarda $\alpha=0°$), $\delta$ = duvar-zemin sürtünme açısı (genelde $\delta = 2\phi/3$), $\beta$ = dolgu eğimi.

Dikkat: Coulomb yöntemi pasif toprak basıncında önemli derecede yüksek sonuç verebilir; pasif direnç hesabında Rankine veya daha güvenli yöntemler tercih edilmelidir (TS EN 1997-1:2012 Ek C.2.3).

2.3 Deprem Durumunda Mononobe-Okabe Yöntemi

Türkiye'de depremli istinat duvarı hesabı TBDY 2018 Bölüm 16 kapsamında Mononobe-Okabe (M-O) yarı-statik yöntemiyle yapılır:

$$K_{ae} = \frac{\cos^2(\phi - \theta - \alpha)}{\cos\theta \cdot \cos^2\!\alpha \cdot \cos(\alpha + \delta + \theta)\!\left[1 + \sqrt{\dfrac{\sin(\phi+\delta)\sin(\phi-\beta-\theta)}{\cos(\alpha+\delta+\theta)\cos(\alpha-\beta)}}\right]^2}$$ $$\theta = \arctan\!\left(\frac{k_h}{1 - k_v}\right)$$

Deprem katsayıları (TBDY 2018 Tablo 16.3):

$$k_h = \frac{2 \cdot S_{DS}}{3} \quad ; \quad k_v = \frac{k_h}{2}$$

Dinamik artış kuvveti:

$$\Delta E_{ae} = E_{ae} - E_a = \frac{1}{2}\gamma H^2(K_{ae} - K_a)(1 - k_v)$$

Etki noktası: TBDY 2018 Madde 16.12.2.8 uyarınca dinamik artış kuvveti duvar yüksekliğinin orta noktasına ($H/2$) etkir.

Saha Notu (TBDY Uygulaması): Aynı DBYBHY (mülga) 1. bölge kapsamındaki iki nokta arasında TBDY'ye göre yaklaşık 23 kat farklı dinamik zemin itkisi elde edilebilmektedir. Bu nedenle mühendis her proje için AFAD haritasından (tdth.afad.gov.tr) koordinat bazında $S_{DS}$ değerini mutlaka sorgulamalıdır.

Tablo 3: Deprem Durumunda Mononobe-Okabe Yöntemi

3. Stabilite Kontrolleri

Konsol istinat duvarı aşağıdaki dış stabilite koşullarını sağlamalıdır (TS EN 1997-1:2012 Madde 9.6; TS 7994:1990 Madde 6):

3.1 Devrilmeye Karşı Stabilite

Dönme noktası: Pençe ön kenarı (taban sol alt köşesi).

Stabilize eden momentler:

$$M_{stab} = W_{govde} \cdot x_{govde} + W_{taban} \cdot x_{taban} + W_{toprak} \cdot x_{toprak} + P_v \cdot x_{Pv}$$

Deviren moment:

$$M_{dev} = E_{ah} \cdot \frac{H'}{3} + E_{ah,sursarj} \cdot \frac{H'}{2}$$

Güvenlik sayısı:

$$GS_{dev} = \frac{M_{stab}}{M_{dev}} \geq \begin{cases} 1{,}50 & \text{(statik)} \\ 1{,}10 & \text{(deprem, TBDY 2018 Md. 16.8.2)} \end{cases}$$

3.2 Kaymaya Karşı Stabilite

$$GS_{kay} = \frac{W_{toplam} \cdot \tan\delta + c \cdot B + E_p/FS_p}{E_{ah}} \geq \begin{cases} 1{,}50 & \text{(statik)} \\ 1{,}10 & \text{(deprem)} \end{cases}$$

Burada:

• $\delta$ = beton-zemin sürtünme açısı $\approx 2\phi/3$ (granüler zeminde $\delta \approx 0{,}67\phi$)
• $E_p$ = pasif direnç; $FS_p = 2{,}0$ güvenlik katsayısıyla azaltılmış kullanılır

Kesme anahtarı (shear key): Kayma yetersizse topuk altına yerleştirilen beton diş ile pasif direnç artırılır. Tipik anahtar konumu topuk üzerindedir.

3.3 Taban Basıncı ve Taşıma Gücü Kontrolü

Bileşke düşey kuvvetin konumu (tabanın pençe ucundan x):

$$x = \frac{M_{stab} - M_{dev}}{W_{toplam}}$$

Dışmerkezlik:

$$e = \frac{B}{2} - x \quad ; \quad \text{Koşul: } e \leq \frac{B}{6}$$

Taban basınçları (trapez dağılım):

$$q_{max/min} = \frac{W_{toplam}}{B} \cdot \left(1 \pm \frac{6e}{B}\right)$$

Koşul: $q_{max} \leq q_{izin}$

Dikkat: $e > B/6$ olduğunda taban altında çekme bölgesi oluşur; topuk uzatılarak ya da geometri yeniden boyutlandırılarak $e$ azaltılmalıdır.

4. Gövde Yapısal Tasarımı

Gövde; taban ile birleşim noktasında ankastre uçlu, serbest uçlu, yatay yüklü konsol kiriş olarak modellenir.

4.1 Faktörlü Tasarım Momenti (gövde tabanında)

TS EN 1990:2002 yük kombinasyonu (yük faktörü $\gamma_F = 1{,}35$ kalıcı / $1{,}5$ değişken):

$$M_d^{govde} = 1{,}35 \cdot \frac{K_a \cdot \gamma \cdot H^3}{6} + 1{,}5 \cdot K_a \cdot q_s \cdot \frac{H^2}{2}$$

4.2 Faktörlü Kesme Kuvveti

$$V_d = 1{,}35 \cdot \frac{K_a \cdot \gamma \cdot H^2}{2} + 1{,}5 \cdot K_a \cdot q_s \cdot H$$

4.3 Gövde Boyuna Donatısı

TS 500:2000 Madde 7.1 ve 11.1:

$$A_s = \frac{M_d}{f_{yd} \cdot \left(d - \dfrac{a}{2}\right)} \quad ; \quad f_{yd} = \frac{f_{yk}}{1{,}15} = \frac{420}{1{,}15} \approx 365 \text{ MPa (B420C)}$$

Faydalı derinlik: $d = t_s - c_{nom} - \phi/2$ (zemine temas yüzünde $c_{nom} \geq 70$ mm)

Minimum donatı oranı (TS 500:2000 Madde 7.1):

$$\rho_{min} = 0{,}15\% \quad \Rightarrow \quad A_{s,min} = 0{,}0015 \cdot b \cdot d$$

Dağıtma donatısı (karşı yüzde): $\rho_{dagilma} \geq 0{,}10\%$, minimum Ø10/250.

Saha Notu: B420C nervürlü çelik (TS 708:2010'e göre $f_{yk} = 420$ MPa) Türkiye'de istinat duvarlarında standart malzemedir. Üretici test raporlarında CE işareti aranmalıdır (4708 sayılı Yapı Denetim Kanunu gereği).

4.4 Beton Sınıfı

TBDY 2018 Madde 7.2.5.3-a: Minimum C25/30 beton. Zemine temas eden yüzeyler için genellikle C30/37 önerilir (XC2 veya XC3 çevre sınıfı, TS EN 206+A2).

Tablo 4: Beton Sınıfı

5. Taban Tasarımı

5.1 Topuk Bölgesi Momenti

Topuğa etkiyen net yük = Toprak ağırlığı (aşağı) − Zemin taban basıncı (yukarı):

$$q_{net,topuk} = \gamma \cdot (H - t_f) - q_{topuk}$$ $$M_d^{topuk} = 1{,}35 \cdot q_{net,topuk} \cdot \frac{b_h^2}{2}$$

Donatı alt yüzdedir (çekme topuğun üst yüzeyindedir).

5.2 Pençe Bölgesi Momenti

$$M_d^{pence} = 1{,}35 \cdot (q_{pence,ort} - \gamma_c \cdot t_f) \cdot \frac{b_t^2}{2}$$

Donatı üst yüzdedir (çekme pençenin alt yüzeyindedir).

5.3 Kesme Kontrolü (TS 500:2000 Madde 8.1)

$$V_{cr} = 0{,}65 \cdot f_{ctd} \cdot b \cdot d \quad ; \quad f_{ctd} = f_{ctk}/1{,}5$$

Eğer $V_d > V_{cr}$ → etriye kesme donatısı gerekir (genellikle kalınlık artırılarak çözülür).

6. Gömme Derinliği ve Don Derinliği

Gömme derinliği $D_f$, donma derinliğinin altında olmalıdır (TS 7994:1990 Madde 4.2).

Tablo 5: Gömme Derinliği ve Don Derinliği

Saha Notu: Kütahya ilinde ZA zemin sınıfı için don derinliği 2,20 m olup $D_f \geq 2{,}30$ m alınmalıdır. Standart kentsel 0,80–1,00 m gömme derinliğinin çok üzerindedir.

7. Drenaj Tasarımı

İstinat duvarı göçmelerinin en yaygın nedeni drenaj sisteminin hatalı yapılmasıdır. Duvar arkasında biriken su hidrostatik basıncı artırarak aktif toprak itkisinin %30–60 üzerine çıkmasına yol açar.

7.1 Barbakan Boşaltma Delikleri

• Ø100–150 mm PVC veya beton boru
• Yatay ve düşey aralık: 1,5–2,0 m
• Borular yataydan 5°–10° eğimle yerleştirilir (serbest akış için)
• Her barbakan iç ağzına 300 × 300 mm geotekstil çuval filtre sarılır

7.2 Granüler Drenaj Şiltesi

• 19–50 mm granüler ayıklanmış çakıl (min. 300 mm genişlik, sürekli)
• Alt ve üst sınırlarda TS EN ISO 12956:2010 uyumlu geotekstil filtre
• Drenaj borusu (PVC Ø100 mm) şiltenin tabanında, geotekstille sarılmış

8. Santiye Uygulamaları

9. Yasal Zorunluluklar

Tablo 6: Yasal Zorunluluklar

10. Tipik Kesit

Örnek Problemler

Problem 1 — Kolay

Veriler:

• Gövde yüksekliği H = 8,0 m (taban tabanından kret)
• Sürşarj: q = 30 kPa (uniform, yatay dolgu üzeri)
• Arka dolgu: granüler, $\phi = 30°$, $\gamma = 18$ kN/m³, $c = 0$
• Taban zemini: orta yoğun siltli kum, $\phi_f = 32°$, $\gamma = 20$ kN/m³, $\tan\delta_b = 0{,}5$
• Gömme derinliği $D_f = 1{,}0$ m
• Taban genişliği B = 5,0 m; Pençe = 1,0 m; Topuk = 3,0 m
• $\gamma_c = 24$ kN/m³

İstenen: (a) Devrilme güvenlik sayısı, (b) Kayma güvenlik sayısı, (c) Kayma yetersizse kesme anahtarı derinliği.

Çözüm:

Adım 1 — Aktif toprak basıncı katsayısı (Rankine):

$$K_a = \tan^2(45° - 30°/2) = \tan^2(30°) = 0{,}333$$

Adım 2 — Aktif basınç değerleri:

$z=0$'da (sürşarjdan): $p_a = 30 \times 0{,}333 = \mathbf{10{,}0}$ kN/m²

$z=8$ m'de: $p_a = (30 + 18 \times 8) \times 0{,}333 = 174 \times 0{,}333 = \mathbf{58{,}0}$ kN/m²

Adım 3 — Yatay kuvvetler:

$H_1$ (uniform sürşarj): $10 \times 8 = \mathbf{80{,}0}$ kN/m, kol = H/2 = 4,0 m

$H_2$ (üçgen zemin): $(58-10) \times 8/2 = \mathbf{192{,}0}$ kN/m, kol = H/3 = 2,67 m

$\Sigma H = \mathbf{272{,}0}$ kN/m

Adım 4 — Düşey kuvvetler ve moment kolları (pençe ucuna göre):

Tablo 7: Problem 1 — Kolay

Deviren moment: $M_{ov} = 80 \times 4{,}0 + 192 \times 2{,}67 = 320 + 513 = \mathbf{832}$ kN· m/m

Adım 5 — Güvenlik sayıları:

$$GS_{dev} = \frac{1855{,}75}{832} = \mathbf{2{,}23 \geq 2{,}0} \quad \checkmark$$ $$GS_{kay} = \frac{655{,}5 \times 0{,}5}{272} = \frac{327{,}8}{272} = \mathbf{1{,}20 < 1{,}5} \quad \text{YETERSİZ!}$$

Adım 6 — Kesme anahtarı tasarımı (anahtar konumu topuk üzerinde):

$K_p = \tan^2(45° + 32°/2) = 3{,}25$

Pasif direnç ($FS_p = 2{,}0$ ile azaltılmış):

Denklem: $655{,}5 \times 0{,}5 + P_p/2 = 272 \times 1{,}5 \rightarrow 65D_k + 32{,}5 D_k^2 = 160{,}5$

Çözüm: $\mathbf{D_k \approx 1{,}43 \text{ m}}$

Sonuç: $D_k = 1{,}43$ m derinliğinde kesme anahtarı eklendiğinde $GS_{kay} \geq 1{,}5$ sağlanır.

Problem 2 — Orta

Veriler:

• H = 5,0 m; $D_f = 1{,}0$ m; Toplam yükseklik $H' = 6{,}0$ m
• Arka dolgu: granüler kum, $\phi = 30°$, $\gamma = 18$ kN/m³, $c = 0$
• Taban zemini: $\phi_f = 30°$, $q_{izin} = 200$ kPa
• Sürşarj: $q_s = 10$ kPa (TS EN 1997-1 Md. 9.3.1 minimum)
• Beton C25/30, Çelik B420C
• Geometri: B = 2,75 m, $b_h = 1{,}65$ m, $b_t = 0{,}55$ m, $t_f = 0{,}60$ m, $t_s = 0{,}45$ m

İstenen: Tüm stabilite kontrolleri; gövde tabanı donatısı.

Çözüm:

Adım 1 — Aktif toprak basıncı:

$$K_a = \tan^2(30°) = 0{,}333$$

$E_a$ (zemin): $\frac{1}{2} \times 0{,}333 \times 18 \times 6{,}0^2 = \mathbf{108{,}0}$ kN/m, kol = 2,0 m

$E_a$ (sürşarj): $0{,}333 \times 10 \times 6{,}0 = \mathbf{20{,}0}$ kN/m, kol = 3,0 m

$\Sigma H = 128{,}0$ kN/m

Adım 2 — Düşey kuvvetler (pençe ucuna göre):

Gövde: $W_1 = \frac{(0{,}20+0{,}45)}{2} \times 5{,}0 \times 24 = 39{,}0$ kN/m, $x_1 = 0{,}875$ m → $M_1 = 34{,}1$ kN· m/m

Taban: $W_2 = 2{,}75 \times 0{,}60 \times 24 = 39{,}6$ kN/m, $x_2 = 1{,}375$ m → $M_2 = 54{,}5$ kN· m/m

Topuk toprağı: $W_3 = 1{,}65 \times 5{,}40 \times 18 = 160{,}4$ kN/m, $x_3 = 1{,}825$ m → $M_3 = 292{,}7$ kN· m/m

Sürşarj: $W_4 = 10 \times 2{,}75 = 27{,}5$ kN/m, $x_4 = 1{,}375$ m → $M_4 = 37{,}8$ kN· m/m

$\Sigma V = \mathbf{266{,}5}$ kN/m; $\Sigma M_r = \mathbf{419{,}1}$ kN· m/m; $\Sigma M_{dev} = 108{,}0 \times 2{,}0 + 20{,}0 \times 3{,}0 = \mathbf{276{,}0}$ kN· m/m

Adım 3 — Güvenlik sayıları:

$$GS_{dev} = \frac{419{,}1}{276{,}0} = \mathbf{1{,}52 \geq 1{,}5} \quad \checkmark$$ $$\delta = \frac{2}{3} \times 30° = 20° \Rightarrow \tan\delta = 0{,}364$$ $$GS_{kay} = \frac{266{,}5 \times 0{,}364}{128} = \frac{97{,}0}{128} = \mathbf{0{,}76 < 1{,}5} \quad \text{YETERSİZ — Topuk veya kesme anahtarı gerekli}$$

Adım 4 — Dışmerkezlik (B = 2,75 m):

$$x = \frac{419{,}1 - 276{,}0}{266{,}5} = 0{,}537 \text{ m} \Rightarrow e = 2{,}75/2 - 0{,}537 = 0{,}838 \text{ m} > B/6 = 0{,}458 \text{ m}$$

B büyütülmeli → B = 3,20 m ile yeniden hesap.

Adım 5 — Gövde tabanı donatısı:

$$M_d = 1{,}35 \times \frac{0{,}333 \times 18 \times 5{,}0^3}{6} = 1{,}35 \times 125{,}0 = \mathbf{168{,}8 \text{ kN\cdot m/m}}$$

$d = 450 - 70 - 8 = \mathbf{372}$ mm (Ø16 donatı, $c_{nom}=70$ mm)

$$A_s = \frac{168{,}8 \times 10^6}{365 \times (372 - 40)} = \frac{168{,}8 \times 10^6}{121\,180} = \mathbf{1393 \text{ mm}^2/\text{m}}$$

Seçilen donatı: Ø16/140 ($A_s = 1436$ mm²/m) ✓

Minimum kontrol: $A_{s,min} = 0{,}0015 \times 1000 \times 372 = 558$ mm²/m ✓

Sonuç: Ø16/140 gövde ana donatısı uygundur. Taban geometrisi B = 3,20 m'ye revize edilmelidir.

Problem 3 — Zor

Senaryo: H = 5,0 m; $\phi=30°$, $\gamma=18$ kN/m³; Bölge: İzmir Ödemiş ($S_{DS}=0{,}900$, ZC), DD2. Statik + depremli kombinasyonlarda kayma güvenliğini karşılaştır.

Veriler (Tablo 2'den H=5m): B = 2,62 m, $b_h = 1{,}57$ m, $b_t = 0{,}75$ m, $t_f = 0{,}50$ m; $\tan\delta_b = 0{,}6$; $k_h = 0{,}240$, $k_v = 0{,}120$.

Çözüm:

Adım 1 — Statik aktif toprak basıncı:

$K_a = 0{,}333$; $E_a = \frac{1}{2} \times 0{,}333 \times 18 \times 5{,}0^2 = \mathbf{75{,}0}$ kN/m

Adım 2 — Mononobe-Okabe (TBDY 2018 Md.16.12.2):

$$\theta = \arctan\!\left(\frac{0{,}240}{1 - 0{,}120}\right) = \arctan(0{,}273) = \mathbf{15{,}3°}$$

$\phi - \theta = 30° - 15{,}3° = 14{,}7°$; $\delta = 0°$ (konservatif)

$$K_{ae} = \frac{0{,}936}{0{,}965 \times 1 \times 0{,}965 \times (1+0{,}363)^2} = \frac{0{,}936}{1{,}792} = \mathbf{0{,}522}$$ $$E_{ae} = \frac{1}{2}(1-0{,}120) \times 18 \times 25 \times 0{,}522 = \mathbf{103{,}5 \text{ kN/m}}$$

Dinamik artış: $\Delta E_{ae} = 103{,}5 - 75{,}0 = \mathbf{28{,}5}$ kN/m → etki noktası $H/2 = 2{,}5$ m (TBDY 2018 Md. 16.12.2.8)

Adım 3 — Kayma güvenlik sayıları karşılaştırması:

$\Sigma V \approx 0{,}30 \times 5 \times 24 + 2{,}62 \times 0{,}50 \times 24 + 1{,}57 \times 4{,}5 \times 18 = 36 + 31{,}4 + 127{,}2 = \mathbf{194{,}6}$ kN/m

Tablo 8: Problem 3 — Zor

Sonuç: İzmir Ödemiş (ZC) bölgesinde H=5m konsol duvar için ters üçgen dinamik yük dağılımı kabulüyle $GS_{kay}$ deprem kombinasyonunu sağlayamamaktadır. Çözüm: (a) Topuk uzatılarak $\Sigma V$ artırılır, (b) kesme anahtarı eklenir.

Kontrol: TBDY 2018 Madde 16.12.2.8 — Dinamik artış etkisi $H/2$'ye etkir; iki yöntem arasındaki fark yaklaşık %20-25'tir ve tasarım değerleri seçiminde önemlidir.

Sık Yapılan Hatalar

1. Aktif basınç hesabında su seviyesinin göz ardı edilmesi: Drenajsız durumda hidrostatik basınç aktif itkinin %30–60 üstüne çıkabilir. Çözüm: Barbakan Ø100 mm, 1,5–2,0 m aralıkla; geotekstil + granüler drenaj şiltesi zorunlu.
2. Devrilme noktasının yanlış seçilmesi: Moment noktası her zaman taban ön kenarı (pençe ucu) alınmalıdır.
3. Sürşarj yükünün ihmal edilmesi: TS EN 1997-1 Madde 9.3.1 uyarınca minimum $q_s = 10$ kPa her zaman dahil edilmelidir.
4. Zemin-beton sürtünme katsayısının yüksek tutulması: $\delta = \phi$ yerine $\delta = 2\phi/3$ alınması daha güvenlidir; aksi halde $GS_{kay}$ fazla tahmin edilir.
5. Pasif direncin tamamının hesaba katılması: $E_p$'nin yalnızca %50'si kullanılmalı; kazı, erozyon, gelecek zemin düzenlemesi pasif direnci yok edebilir.
6. Don derinliğine göre gömme derinliği belirlenmemesi: Türkiye'nin iç kesimlerinde (Kütahya, Erzurum) don derinliği 1,94–2,20 m; bu bölgelerde $D_f = 0{,}80$ m yetersizdir.
7. TBDY 2018 $S_{DS}$ yerine eski DBYBHY (mülga) deprem bölgesi kullanılması: Aynı "1. Bölge"de TBDY ile 23 kat farklı dinamik itki elde edilebilir; AFAD haritasından koordinat bazında sorgu zorunludur.

Kaynaklar

1. TS EN 1997-1:2012. Geoteknik Tasarım — Bölüm 1: Genel Kurallar. TSE.
2. TS 500:2000. Betonarme Yapıların Tasarım ve Yapım Kuralları. TSE.
3. TBDY 2018. Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği, Bölüm 16. T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı.
4. TS EN 1992-1-1:2004. Eurocode 2: Betonarme Yapıların Tasarımı — Bölüm 1-1. TSE.
5. TS 7994:1990. Zemin İnşaatı — Dayanma Yapıları. TSE.
6. TS EN ISO 12956:2010. Geotekstiller ve Geotekstil İlişkili Ürünler. TSE.
7. KGM Don Derinliği Haritası. Karayolları Genel Müdürlüğü, Türkiye.
8. Zemin ve Temel Etüdü Tebliği. 17.02.2021 tarihli ve 31398 sayılı Resmi Gazete.
9. Özberk, L. & Kahyaoğlu, M.R. (2018). DBYBHY (mülga) ve TBDY Göre Dayanma Yapıları Analizi, 17. Ulusal Zemin Mekaniği Konferansı, İstanbul.
10. Binici, E. (2019). "Konsol İstinat Duvar Tasarımı Üzerine Parametrik Bir Çalışma", JIST, 9(1), 397–406. DOI: 10.21597/jist.448933.
11. Das, B.M. (2019). Principles of Foundation Engineering, 9th Ed. Cengage Learning, Bölüm 11.
12. METU Geoteknik Bölümü (2012). CE 366 Retaining Wall Problems – Recitation 5, ODTÜ, Ankara.
13. Yedek, B. (2020). Türkiye'deki Tüm İller için Don Penetrasyon Derinliği Çalışması (ModBerggren yöntemi).

İlgili Hesaplama Araçları

Bu konuyla ilgili ücretsiz mühendislik hesaplama araçlarımızla ön tasarım ve kontrol yapabilirsiniz:

• Beton Metrajı Hesaplama
• Pas Payı Hesaplama

Önemli Mühendislik Uyarısı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; nihai tasarım, hesap ve uygulama kararları, güncel yönetmelikler ile proje koşulları çerçevesinde yetkili bir inşaat mühendisinin denetiminde alınmalıdır. Sayısal örnekler ve formüller genel mühendislik pratiğini yansıtır; her projenin kendine özgü zemin, yük ve çevre koşulları proje müellifince ayrıca değerlendirilmelidir.