İSG Yönetmeliği Değişiklik Kontrolü
İSG mevzuatındaki değişiklik iddialarını kaynak tarihi, düzenleme kapsamı ve şantiye uygulamalarına etkisi üzerinden doğrulayan güncel değerlendirme.
Yapıdan Editör Kurulu · Editoryal kaynak kontrolündeBirincil/resmî kaynak doğrulaması bekliyorAyrıntılar
- Hazırlayan
- Yapıdan Editör Kurulu
- Teknik/Editoryal kontrol
- Teknik doğrulama bekliyor
- Son kontrol tarihi
- Teknik doğrulama bekliyor
- İçerik sürümü
- 1.0
- Kaynak durumu
- Birincil/resmî kaynak doğrulaması bekliyor
Kaynak durumu: Birincil/resmî kaynak doğrulaması bekliyor. Teknik karar öncesinde resmî kaynakla teyit edilmelidir.
Sorumluluk/kapsam: Bu içerik genel bilgilendirme ve editoryal kaynak kontrolü amacıyla hazırlanır; proje, saha veya uygulama kararı için yetkili mühendis/kurum değerlendirmesinin yerine geçmez.
“İSG yönetmeliği değişiklik” aramasında önce hangi düzenlemenin değiştiği belirlenmelidir. Bu içerik için doğrulanan resmî kaynak paketi, Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği ile bağlantılı dört İSG düzenlemesini içeriyor; ancak pakette yeni tarihli ve başlığında açıkça İSG değişikliği bulunan ayrı bir değişiklik metni yer almıyor. Bu nedenle yeni bir İSG değişikliği yürürlüğe girmiş gibi madde veya tarih ileri sürülemez. [2]–[6]
Önemli Güvenlik Uyarısı: Bu içerik saha risk değerlendirmesinin, güncel mevzuat kontrolünün veya yetkili kişilerin yapacağı uygunluk incelemesinin yerine geçmez. İş ekipmanı, çalışma alanı ve koruyucu donanım kararları işyerinin gerçek koşullarına göre değerlendirilmelidir; nihai tasarım ve uygunluk denetimi yetkili inşaat/statik mühendisi ile görevli iş sağlığı ve güvenliği profesyonellerinin sorumluluğundadır.
Editöryel kaynak kontrolü: Yapıdan Editör Kurulu tarafından yalnızca aşağıda listelenen resmî mevzuat kayıtları üzerinden kaynak kontrolü yapılmıştır. Teknik uzman onayı iddiası içermez.
Güncelleme tarihi: 29 Temmuz 2026
Güncel Kaynak Paketi Ne Söylüyor?
Doğrulanan belgelerin tarihleri 2013, 2016 ve 2019’a uzanıyor. Paket, yapı işlerinin saha güvenliğini tek bir metinde toplamıyor; yapı işleri, ekipman kullanımı, kişisel koruyucu donanım, işyeri bina ve eklentileri ile geçici veya belirli süreli işler farklı düzenleme başlıkları altında ele alınıyor. [1]–[6]
TBDY 2019 Değişiklik Metni ise başlığı ve kapsamı itibarıyla deprem yönetmeliği değişikliğidir; İSG yönetmeliği değişikliği olarak sınıflandırılamaz. Taşıyıcı sistem kararlarının şantiye güvenliğiyle dolaylı ilişkisi bulunsa da bu belge, Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği’nin değişiklik metni değildir. [1], [2]
| Belge | Kaynak paketindeki tarih | Bu incelemedeki işlevi |
|---|---|---|
| TBDY 2019 Değişiklik Metni | 18.03.2019 | Deprem düzenlemesindeki değişikliğin İSG değişikliğiyle karıştırılmasını önler. [1] |
| Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği | 05.10.2013 | Yapı işlerine ilişkin ana İSG kaydıdır. [2] |
| İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği | 25.04.2013 | İş ekipmanlarına ilişkin ayrı düzenleme kaydıdır. [3] |
| Kişisel Koruyucu Donanım Yönetmeliği | 2016 | Kişisel koruyucu donanımın düzenleme kaydıdır. [4] |
| İşyeri Bina ve Eklentilerinde Alınacak Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Yönetmeliği | 17.07.2013 | İşyeri bina ve eklentilerine ilişkin düzenleme kaydıdır. [5] |
| Geçici veya Belirli Süreli İşlerde İSG Yönetmeliği | 2013 | Geçici veya belirli süreli iş ilişkilerine ilişkin düzenleme kaydıdır. [6] |
Neyi Düzenliyor?
Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği, doğrulanan kaynaklar arasında yapı işleriyle doğrudan eşleşen ana düzenlemedir. Şantiyedeki bir konunun yalnızca “İSG” başlığı altında değerlendirilmesi yeterli değildir; ekipmanın, donanımın, çalışma yerinin ve iş ilişkisinin niteliği ilgili düzenleme kaydıyla birlikte ele alınmalıdır. [2]–[6]
Bu ayrım özellikle şu başlıklarda önem taşır:
- Yapı işinin saha organizasyonu ve yapı işine özgü güvenlik konusu için Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği esas inceleme kaydıdır. [2]
- Makine, kaldırma aracı veya başka bir iş ekipmanı söz konusuysa İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği ayrıca kontrol edilir. [3]
- Çalışana verilen kişisel koruyucu donanımın düzenleme boyutu Kişisel Koruyucu Donanım Yönetmeliği kapsamında ayrıca incelenir. [4]
- Sabit işyeri alanları ile bina ve eklentilerinin sağlık ve güvenlik koşulları için ilgili yönetmelik kaydı ayrı bir kontrol alanıdır. [5]
- İşin geçici veya belirli süreli olması hâlinde iş ilişkisinin niteliğine yönelik düzenleme ayrıca dikkate alınır. [6]
Önceki Sürümden Farklar ve Değişiklikler
Verilen kaynak paketi, Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği için “eski metin–yeni metin” biçiminde iki ayrı sürüm veya karşılaştırmalı değişiklik cetveli içermiyor. Bu nedenle hangi maddenin önceki hâlinden nasıl ayrıldığına ilişkin güvenilir bir değişiklik listesi çıkarılamaz. [2]
Paket içinde açıkça “Değişiklik Metni” olarak adlandırılan tek belge TBDY 2019 Değişiklik Metni’dir. Bu kayıt deprem düzenlemesine ilişkindir; onu İSG yönetmeliğinin önceki ve yeni sürümü arasındaki fark olarak sunmak mevzuat başlıklarını birbirine karıştırır. [1], [2]
Güncellik notu: “Yeni İSG yönetmeliği çıktı” ifadesi, değişikliğin resmî adı, yayımlanma tarihi ve değiştirdiği düzenleme doğrulanmadan kullanılmamalıdır. Mevcut kaynak paketi, yeni tarihli ayrı bir Yapı İşlerinde İSG değişiklik metnini doğrulamıyor. [2]
| Kontrol noktası | Kaynak paketindeki durum | Editöryel karar |
|---|---|---|
| Değiştirilen İSG düzenlemesinin tam adı | Yeni tarihli ayrı değişiklik kaydı yok. [2] | Yeni düzenleme ilanı yapılmaz. |
| Eski ve yeni madde metinleri | Karşılaştırmalı metin verilmemiş. [2] | Madde farkı üretilmez. |
| Yürürlük veya geçiş tarihi | Yeni İSG değişikliğine ait kayıt verilmemiş. [2] | Yeni süre veya son tarih belirtilmez. |
| Açık değişiklik belgesi | Yalnız TBDY 2019 Değişiklik Metni bulunuyor. [1] | Deprem değişikliği, İSG değişikliği sayılmaz. |
| Tamamlayıcı İSG düzenlemeleri | Dört ayrı yönetmelik kaydı bulunuyor. [3]–[6] | Konuya göre çapraz kontrol yapılır. |
İlgili Düzenlemeler Nasıl Eşleştirilir?
Bir şantiye uygunsuzluğu birden fazla düzenleme alanına temas edebilir. Bununla birlikte her kayıt kendi başlığı ve kapsamı içinde değerlendirilmelidir; bir ekipman sorunu yalnızca kişisel koruyucu donanım temin edilerek çözümlenmiş kabul edilemez. Ekipmana ilişkin düzenleme [3] ile donanıma ilişkin düzenleme [4] ayrı kontrol başlıklarıdır.
| Saha konusu | Öncelikli resmî kayıt | Birlikte bakılabilecek kayıt |
|---|---|---|
| Yapı işinin genel saha güvenliği | Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği [2] | Ekipman, donanım ve çalışma alanına göre [3]–[5] |
| İş makinesi veya kaldırma ekipmanı | İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği [3] | Yapı işinin saha koşulları için [2] |
| Baret, gözlük veya benzeri kişisel donanım | Kişisel Koruyucu Donanım Yönetmeliği [4] | Yapı işi ve ekipman bağlamı için [2], [3] |
| İşyeri binası veya eklentisi | İşyeri Bina ve Eklentilerinde Alınacak Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Yönetmeliği [5] | Yapı işi yürütülüyorsa [2] |
| Geçici veya belirli süreli çalışma | Geçici veya Belirli Süreli İşlerde İSG Yönetmeliği [6] | Fiilî saha faaliyetine göre [2]–[5] |
| Deprem tasarımıyla ilgili 2019 değişikliği | TBDY 2019 Değişiklik Metni [1] | İSG düzenlemelerinin yerine geçmez. [2]–[6] |
Tasarıma ve Uygulamaya Etkisi
Kaynağı doğrulanmamış bir “değişiklik” iddiası üzerinden proje notu, saha talimatı veya satın alma şartı güncellemek yanlış düzenlemenin uygulanmasına yol açabilir. Önce değişiklik belgesinin hangi ana yönetmeliği değiştirdiği belirlenmeli, ardından etkilenen saha başlığı ilgili resmî kayıtla eşleştirilmelidir. [1]–[6]
Uygulama kontrolü üç katmanda yürütülebilir:
- Belge kimliği: Düzenlemenin tam adı ve resmî kayıt tarihi doğrulanır. [1]–[6]
- Konu eşleşmesi: Yapı işi, iş ekipmanı, kişisel koruyucu donanım, bina ve eklenti veya iş ilişkisinin niteliği ayrıştırılır. [2]–[6]
- Saha karşılığı: Mevcut risk değerlendirmesi, ekipman dosyası, donanım kaydı ve saha planının hangi düzenleme başlığıyla ilişkili olduğu kayıt altına alınır. İlgili düzenleme seçimi [2]–[6] üzerinden yapılır.
Değişiklik İddiası İçin Kanıt Zinciri
Şantiye toplantı tutanağında veya denetim raporunda yalnızca “yönetmelik değişti” yazılması izlenebilir bir kayıt oluşturmaz. İddianın en azından değişen düzenlemenin tam adı, değişiklik kaydı ve etkilenen uygulama alanıyla ilişkilendirilmesi gerekir; bu kaynak paketinde yeni bir Yapı İşlerinde İSG değişiklik kaydı bulunmadığından değişen madde numarası verilemez. [2]
| Kayıt alanı | Yazılması gereken bilgi | Bu kaynak paketiyle durum |
|---|---|---|
| Ana düzenleme | Tam yönetmelik adı | Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği doğrulanabilir. [2] |
| Değişiklik belgesi | Resmî değişiklik kaydının adı | Yeni İSG değişiklik belgesi doğrulanamıyor. |
| Etkilenen konu | Ekipman, donanım, alan veya iş ilişkisi | [3]–[6] ile sınıflandırılabilir. |
| Eski hüküm | Önceki metin ve tarih | Pakette karşılaştırmalı metin yok. [2] |
| Yeni hüküm | Yeni metin ve yürürlük bilgisi | Pakette yeni İSG değişiklik metni yok. [2] |
| Sorumlu takip | Kurum içi görevli ve kontrol tarihi | İşyerinin kendi kayıt sisteminde belirlenir. |
Proje Ekibi İçin Yanlış Eşleştirme Kontrolü
“TBDY değişti, dolayısıyla İSG yönetmeliği de değişti” çıkarımı yapılmamalıdır. TBDY 2019 Değişiklik Metni [1] ile Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği [2], doğrulanan kaynak paketinde ayrı adlara ve ayrı mevzuat kayıtlarına sahiptir.
Benzer biçimde iş ekipmanı [3], kişisel koruyucu donanım [4] ve işyeri bina koşulları [5] birbirinin yerine kullanılan düzenleme başlıkları değildir. Bir saha bulgusunun birden fazla başlıkla ilişkili olması, bu düzenlemelerin aynı metin olduğu anlamına gelmez.
Geçiş Hükümleri
Kaynak paketinde yeni bir İSG değişikliğine ait yürürlük, erteleme veya geçiş hükmü sunulmamıştır. Bu nedenle işletmelere yönelik yeni bir uyum süresi, son başvuru tarihi veya geçiş takvimi belirtmek mümkün değildir. [2]–[6]
TBDY 2019 Değişiklik Metni’nin tarihi 18 Mart 2019’dur; ancak bu tarih Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği için geçiş tarihi olarak kullanılamaz. [1], [2]
Yeni bir değişiklik kaydı kuruma ulaştığında şu sıra izlenebilir:
- Belgenin değiştirdiği ana düzenlemenin tam adı kontrol edilir.
- Yürürlük ve varsa geçiş hükümleri doğrudan değişiklik metninden okunur.
- Etkilenen saha prosedürleri konu başlıklarına göre [2]–[6] ile eşleştirilir.
- Değişiklik öncesi ve sonrası kayıtlar ayrı sürümler hâlinde korunur.
- Can güvenliğini etkileyen saha kararları, yetkili teknik kişiler ve iş sağlığı ve güvenliği görevlileri tarafından işyerinin gerçek koşulları üzerinden değerlendirilir.
Sık Sorulan Sorular
Yeni bir İSG yönetmeliği değişikliği yayımlandı mı?
Bu içerikte kullanılmasına izin verilen kaynak paketi, yeni tarihli ayrı bir Yapı İşlerinde İSG değişiklik metni içermiyor. Bu nedenle yeni bir değişikliğin yayımlandığı sonucu bu kaynaklarla doğrulanamaz. [2]
Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği hangi tarihlidir?
Verilen doğrulanmış kayıtta Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği için 5 Ekim 2013 tarihi yer alır. [2]
TBDY 2019 değişikliği bir İSG yönetmeliği değişikliği midir?
Hayır. Kaynak paketindeki adlandırmaya göre belge TBDY 2019 Değişiklik Metni’dir; Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği ise ayrı bir resmî kayıttır. [1], [2]
İş ekipmanları yalnızca Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği kapsamında mı değerlendirilir?
Doğrulanan kaynaklar arasında iş ekipmanları için ayrıca İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği bulunur. Yapı işi bağlamı [2], ekipman bağlamı ise [3] üzerinden birlikte kontrol edilebilir.
Kişisel koruyucu donanım kaydı ekipman güvenliği kontrolünün yerine geçer mi?
İki konu doğrulanan kaynak paketinde ayrı düzenleme başlıkları altında yer alır: iş ekipmanları [3], kişisel koruyucu donanım [4]. Bu nedenle tek bir başlığın kaydı diğer düzenleme alanının incelendiğini tek başına göstermez.
İşyeri bina ve eklentileri için hangi kayıt incelenir?
İşyeri Bina ve Eklentilerinde Alınacak Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Yönetmeliği bu konuya ayrılmış resmî kayıttır. Yapı işi yürütülen bir ortamda Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği de ayrıca değerlendirilir. [2], [5]
Geçici veya belirli süreli çalışanlar için ayrı düzenleme var mı?
Kaynak paketinde Geçici veya Belirli Süreli İşlerde İSG Yönetmeliği ayrı bir düzenleme olarak yer alır. Fiilî şantiye faaliyetiyle ilgili diğer başlıklar için [2]–[5] ayrıca incelenir. [6]
Eski ve yeni maddeleri karşılaştırmak için bu kaynak paketi yeterli mi?
Hayır. Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği’nin iki ayrı tarihli sürümü veya karşılaştırmalı değişiklik metni verilmediğinden madde bazında “önce–sonra” tablosu güvenilir biçimde oluşturulamaz. [2]
İlgili Hesaplama Araçları
Kaynaklar
- TBDY 2019 Değişiklik Metni (R.G.: 18.03.2019) — Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=24468&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5
- Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği (R.G.: 05.10.2013) — Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=18928&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5
- İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği (R.G.: 25.04.2013) — Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=18318&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5
- Kişisel Koruyucu Donanım Yönetmeliği (R.G.: 2016) — Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=18540&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5
- İşyeri Bina ve Eklentilerinde Alınacak Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Yönetmeliği (R.G.: 17.07.2013) — Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=18592&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5
- Geçici veya Belirli Süreli İşlerde İSG Yönetmeliği (R.G.: 2013) — Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=18763&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5
Kaynaklar, sürüm ve alıntılamaAkademik ve mesleki kullanım için atıf ayrıntılarını açın.
yapidan (2026). İSG Yönetmeliği Değişiklik Kontrolü. Yapıdan — İnşaat Mühendisliği Bilgi Portalı. https://yapidan.com/kategoriler/isg/isg-yonetmeligi-degisiklik