Kısa yanıt
Jalon, Eti Maden Genel Müdürlüğü'nün resmî terim sözlüğüne göre gözlem noktalarını işaretlemek ve hedef olarak kullanmak üzere yapılmış, üzeri 50 cm'lik kısımlar halinde kırmızı-beyaz veya siyah-beyaz renklere boyanmış, 2,0 m boyunda ve 3 cm çapında dairesel kesitli bir ölçme gerecidir.
Tanım
Eti Maden Terim Sözlüğü, "jalon" maddesini şu şekilde tanımlar: "Gözlem noktalarını işaretlemek ve hedef olarak kullanılmak üzere, genellikle, dairesel kesitli ahşap, metal vb. maddeden yapılmış ve üzeri 50 cm'lik kısımlar halinde kırmızı-beyaz veya siyah-beyaz renklere boyanmış 2,0m boyunda ve 3 cm çapında gereç." Aynı kaynağa göre jalonun bir ucunda, noktanın üzerine tam olarak merkezlenebilmesi için sivri bir demir bulunur ve düşey konumda dikilebilmesi için özel sehpa (jalon sehpası) kullanılabilir.
Nerede kullanılır?
Jalon, arazi ölçme ve aplikasyon çalışmalarında bir noktayı uzaktan görünür kılmak, doğrultu belirlemek veya bir hattı işaretlemek için kullanılır. Örneğin bina aksı aplikasyonunda veya bir hattın araziye taşınmasında, aletin (nivo, total station vb.) hedef aldığı nokta jalonla işaretlenebilir. Kırmızı-beyaz şeritli boyası, jalonun uzaktan ve farklı ışık koşullarında kolayca görülebilmesini sağlar.
Sık karıştırılan terimler
- Mira (nivelman miran): Yükseklik farkını okumak için kullanılan, üzerinde ölçü işaretleri bulunan çubuktur; jalon ise doğrultu/nokta işaretlemek için kullanılır, üzerinde ölçü skalası yoktur.
- Prizma (reflektör): Total station gibi elektronik aletlerle mesafe ölçümünde kullanılan yansıtıcıdır; genelde bir jalonun üzerine monte edilerek kullanılır.
- Kazık (aplikasyon kazığı): Bir noktayı zemine sabit biçimde işaretlemek için çakılan küçük elemandır; jalon ise taşınabilir, elde tutulan veya sehpaya oturtulan bir gereçtir.
İlgili Yapıdan içerikleri
- Aplikasyon: arazi uygulama teknikleri: jalonun kullanıldığı arazi aplikasyon yöntemlerinin genel çerçevesi.
- Aplikasyon: bina aksı ve kazı çizgisi: jalonla işaretlenen nokta ve doğrultuların şantiyeye taşınması.
- Nivelman ve yükseklik ölçümü hata dağılımı: jalon ve mira gibi ölçme gereçlerinin birlikte kullanıldığı arazi ölçmesi bağlamı.
Kaynaklar
- Eti Maden Genel Müdürlüğü — Terim Sözlüğü: "JALON, Gözlem noktalarını işaretlemek ve hedef olarak kullanılmak üzere, genellikle, dairesel kesitli ahşap, metal vb. maddeden yapılmış ve üzeri 50 cm'lik kısımlar halinde kırmızı-beyaz veya siyah-beyaz renklere boyanmış 2,0m boyunda ve 3 cm çapında gereç." Erişim: 23 Eylül 2026.