Kısa yanıt
Ayrık nizam, hiçbir yanından komşu parseldeki binalara bitişmeyen; bitişik nizam ise bir veya daha fazla komşu parseldeki binalara bitişen ve ortak alandan arka bahçeye çıkış sağlanan yapı düzenidir. Nizam seçimi uygulama imar planıyla belirlenir; parselde uygulanacak yerleşim yalnız bu terimlerin günlük anlamına göre seçilmez.
Tanımlar ve kullanım yeri
Ayrık nizam, hiçbir yanından komşu parseldeki binalara bitişmeyen; bitişik nizam ise bir veya daha fazla komşu parseldeki binalara bitişen ve ortak alandan arka bahçeye çıkış sağlanan yapı düzenidir.
Blok nizam, cephe uzunluğu, derinliği ve yüksekliği imar planı veya yönetmelikle belirlenen yapı kitlesinin, bir parsel ya da dilatasyonla ayrılarak birden fazla parsel üzerinde yer aldığı bahçeli yapı düzenidir. Bir yandan komşu parsele bitişik, diğer yandan ayrık olan ikili veya ikiz nizamlar da yönetmelikte blok nizam kapsamında değerlendirilir.
Bu kavramlar, yapının komşu parseller ve yapı kitlesiyle ilişkisini okumaya yarar. İmar durumunda görülen nizam kararı; parselin plan notları, yapı yaklaşma sınırları ve projeyle birlikte değerlendirilir.
Sık karıştırılan terimler
“Blok” sözcüğünden binanın tüm komşularına bitişik olduğu sonucu çıkmaz. Ayrık nizam da tek başına bir çekme mesafesi sayısı vermez. Nizam; kat sayısı, emsal veya taşıyıcı sistem seçiminin yerine geçen bir bilgi değildir.
Kaynağın kapsamı ve tarihi
Tanımlar, ilk yayımı 3 Temmuz 2017 tarihli ve 30113 sayılı Resmî Gazete olan Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği’nin 4. maddesindeki yapı nizamı başlığından alınmıştır. Kaynak olarak 23 Eylül 2026 tarihinde yerel kaynak arşivinde kontrol edilen birleştirilmiş resmî metin kullanılmıştır. Bu oturumda canlı mevzuat sayfası yeniden alınamadığından, işlem tarihindeki son değişikliklerin ayrıca kontrol edilmesi gerekir. Burada parsel için güncel imar hakkı veya ruhsat uygunluğu kararı verilmez.
İlgili Yapıdan içerikleri
Kaynaklar
- Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği. Erişim: 23 Eylül 2026.