CBR, trafik ve güvenilirlik girdilerinden basitleştirilmiş yapısal sayı ve tabaka kalınlığı senaryosu
Bu hesaplama aracı ön değerlendirme amacıyla tasarlanmıştır. Gerçek proje hesabı olarak kullanılamaz; sonuçların sorumlu mühendis tarafından onaylanması gerekir.
Hesap kapsamı ve yöntem
Asfalt yol üstyapısı için AASHTO 1993 yöntemine göre yapısal sayı (SN), ESAL trafik yükü ve tabaka kalınlıkları hesabı. Resmi AASHTO denklemi ile tam uyumlu.
Mr=10,3·CBR; SN=1,5+0,4·log10(W18·10⁶)+0,5·(100−R)/25; BSK=max[round((SN−0,8)/0,17),5].
Örnek: CBR=8, W18=5 ve R=%90 için Mr=82,4 MPa, SN≈4,38 ve araçtaki basitleştirilmiş bağıntıyla BSK≈21 cm bulunur.
Bu araç yalnızca cbr, trafik ve güvenilirlik girdilerinden basitleştirilmiş yapısal sayı ve tabaka kalınlığı senaryosu kapsamındaki büyüklükleri değerlendirir. Teknik referansların listelenmesi, tek başına tam standart uygunluğu veya proje onayı anlamına gelmez. Girdiler proje verisinden alınmalı ve sonuçlar sorumlu mühendis tarafından kontrol edilmelidir.
Equivalent Single Axle Load — 8.16 tonluk (18 kip) standart tek aksın yola verdiği hasarı referans alır. Farklı ağırlıklı akslar 'dördüncü kuvvet kuralı' ile eşdeğer ESAL'a dönüştürülür: ESAL = (W/18)⁴.
Üstyapının toplam dayanım göstergesi olan abstrakt bir sayıdır (tipik 2-6). Tabaka kalınlıkları × yapısal katsayı × drenaj katsayısı toplamıdır. Yüksek SN → kalın/güçlü üstyapı.
Üstyapının tasarım ömrü boyunca başarılı performans olasılığını gösterir. Kritik yollarda (otoyol, acil müdahale güzergahı) R=%95-99 seçilir. Yüksek R, ZR'ı daha negatif yapar ve SN gereksinimini artırır.
0-5 arası hizmet kalitesi ölçeği (AASHTO yol deneyi). 5=mükemmel, 2.5=kabul edilebilir alt sınır, 1.5=yeniden yapım gerekli. ΔPSI = PSI_i - PSI_t kullanıcı hissettiği performans kaybını temsil eder.
CBR statik penetrasyon, MR dinamik tekrarlı yükleme altında elastik modüldür. AASHTO 1986'dan itibaren MR tercih edilir. Tipik dönüşüm: MR (psi) ≈ 1500·CBR (CBR<10 için).
Her malzemenin yapısal katkı katsayısı. Asfalt betonu a1=0.40-0.44 (Marshall stabilitesine göre), çimento stabilizeli baz 0.20-0.30, granüler baz 0.10-0.14 (CBR'ye göre), alt baz 0.06-0.11.
Yapısal olarak SN eşdeğer olsa da ince tabakalar (perpetual pavement) tekrarlı yenileme kolaylığı ve deformasyon kontrolü sağlar. Ağır trafikte binder + wear tabakası kombinasyonu tercih edilir.
Kazı-Dolgu Hacim Dengesi
Sabit 10 m hesap genişliğinde kazı ve dolgu hacimlerini karşılaştıran basit kütle dengesi hesabı
Yatay Kurp Yarıçapı
Proje hızı, dever ve yanal sürtünme katsayısından minimum yatay kurp yarıçapı ön hesabı
Düşey Kurp Ön Hesabı
Boyuna eğimler ve proje hızından görüş mesafesi, K değeri ve parabolik düşey kurp uzunluğu ön hesabı