Ana içeriğe geç
Yapıdan — İnşaat Mühendisliği Bilgi Portalı
BetonarmeTBDY 2018 Bölüm 7.6

Perde Duvar Hesaplama

Hızlı Cevap

Perde duvar hesaplama, yatay yükleri (deprem, rüzgâr) taşıyan betonarme perdelerin boyut ve donatı kontrolüdür. TBDY 2018 Bölüm 7.6'ya göre perdelerde min et kalınlığı 200 mm, uç bölgesinde donatı oranı ρu ≥ %1.0, gövde donatı oranı ρsh ≥ %0.25'tir. Bu araç, perde boyutlarına göre minimum donatı miktarını ve uç bölgesi uzunluğunu hesaplar.

Hazırlayan: Yapıdan Mühendislik EkibiGüncellendi: Teknik dayanak: TBDY 2018 Bölüm 7.62 kaynağı incele

Hesaplayıcı

Sonuçlar

Min Uç Bölge Uzunluğu

67

cm

Max Uç Bölge (pratik)

100

cm

Uç Bölge Donatısı (min)

16.67

cm²

Gövde Donatı m²

6.25

cm²/m

Hn/lw Oranı

3.8

-

Perde Tipi

1=Kısa perde, 2=Uzun perde (Hn/lw > 2)

2

⚠️ Bu araç ön hesap amaçlıdır. Proje hesabı olarak kullanılamaz; sonuçlar sorumlu mühendis tarafından doğrulanmalıdır.

Kullanılan Formül

Uç bölgesi uzunluğu lu ≥ max(lw/6, 2·bw, 500 mm)
ρsh ≥ 0.0025 (her yüz), ρu ≥ 0.01

Kaynak: TBDY 2018 Bölüm 7.6

Formül Türetme ve Yöntem

Betonarme perde, deprem yatay yükünün büyük kısmını taşıyan rijit düşey elemandır; tasarımı TBDY 2018 Bölüm 7.6'ya dayanır. Davranış sınıfı: Hn/lw > 2,0 ise uzun (eğilme baskın) perde; ≤ 2,0 ise kısa/squat (kesme baskın) perde. Kısa perdelerde diyagonal kesme çatlakları kritiktir. Uç bölgesi: Perde uçlarında yüksek basınç/çekme oluştuğundan, uzunluğu lu ≥ max(lw/6, 2·bw, 500 mm) olan, yoğun donatılı ve sarılmış uç bölge oluşturulur. Minimum donatı: Uç bölgesinde ρu ≥ %1,0; gövdede her iki doğrultuda ve her yüzde ρsh ≥ %0,25. Minimum perde kalınlığı bw ≥ 200 mm (yüksek/sarsıntılı koşulda ≥ 250 mm önerilir). Not: Bu araç minimum donatı ve uç bölge uzunluğunu verir; nihai donatı, eğilme–eksenel (N–M) ve kesme talebine göre analizle belirlenir.

Yönetmelik Dayanağı

  • TBDY 2018

    Bölüm 7.6 (betonarme perdeler)

    Min kalınlık, uç bölgesi uzunluğu, uç ve gövde donatı oranları.

  • TBDY 2018

    Madde 7.6 (kritik perde yüksekliği)

    Plastik mafsal/sarılma bölgesi ve sünek perde koşulları.

Adım Adım Nasıl Kullanılır?

  1. 1

    Perde boyutları

    Perde uzunluğu lw (m), kalınlığı bw (cm). Min kalınlık 200 mm (TBDY).

  2. 2

    Bina yüksekliği

    Perde Hn/lw oranı <2 ise kısa (squat), >2 ise uzun (slender) perde davranışı gösterir.

  3. 3

    Uç bölgesi

    Her iki uçta max(lw/6, 2bw, 500mm) uzunluğunda uç bölgesi oluşturulur.

  4. 4

    Donatı yerleşimi

    Uç bölgesinde %1.0 donatı oranı, gövdede %0.25 (her yönde, her yüzde) zorunlu.

Çözümlü Örnek

Örnek: lw=4m, bw=25cm, Hn=15m. Hn/lw=3.75 (uzun perde). luMin=max(66.7, 50, 50)=67 cm. Uç donatı=25×67×0.01=16.75 cm². Gövde=6.25 cm²/m.

Parametrelerin Sonuca Etkisi

lw (Perde uzunluğu)Uç bölge uzunluğunu (lw/6) ve Hn/lw oranını (davranış tipi) belirler.
bw (Kalınlık)Uç bölge (2bw) ve gövde donatı miktarını (cm²/m) etkiler; min 200 mm.
Hn (Bina yüksekliği)Hn/lw oranıyla kısa/uzun perde davranışını belirler.

Yaygın Hatalar

  • Perde kalınlığını 200 mm altında seçmek.
  • Uç bölgesini oluşturmamak veya kısa tutmak (lw/6, 2bw, 500 mm kuralı).
  • Gövde donatısını tek yüze koymak — her iki yüzde %0,25 zorunlu.
  • Kısa (squat) perdede kesme baskın davranışı gözardı edip sarılmayı azaltmak.

Sık Sorulan Sorular

Perde min kalınlığı kaç cm?
TBDY 2018: Perde min kalınlık 20 cm. Yüksekliği 6 m'den fazla ve sarsıntı bölgesinde en az 25 cm önerilir.
Uç bölgesi ne için?
Perdenin uçlarında yüksek eğilme momenti ve basınç yükü oluşur. Bu bölge sarılmalı ve yoğun donatılı olmalı (sünek davranış için).
Perde donatısı tek mi çift yüzey?
Her iki yüzde (her iki doğrultuda) min %0.25 donatı oranı zorunludur. Yüksek binalarda çift sıra boyuna donatı kullanılır.
Kısa perde (squat) davranışı nedir?
Hn/lw ≤ 2 olan perdelerde kesme kuvveti baskındır, eğilme ikincildir. Diyagonal çatlaklar oluşur, sarılma daha sık olmalıdır.

Kaynaklar ve Referanslar

İlgili Hesaplamalar

Ücretsiz · Kayıt gerektirmez. Bu araç ön tasarım ve bilgilendirme amaçlıdır; nihai hesap, boyutlandırma ve uygulama yetkili inşaat mühendisi denetiminde, güncel yönetmelik ve proje koşullarına göre yapılmalıdır.