Muvafakatname, Türkçede rıza veya onay anlamına gelen “muvafakat” sözcüğünden türeyen, belirli bir işleme onay verildiğini gösteren belgedir. Bu sayfa, inşaat ve taşınmaz kullanımı kapsamında yapı ruhsatı, tadilat ve malik onayını ele alır. Belgeyi hazırlarken hangi taşınmazdaki hangi işe onay verildiğini açıkça yazmak, tarafların aynı uygulamayı anlamasını kolaylaştırır.
Yapı ruhsatı için muvafakatname gerekir mi?
Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği (PAİY) Madde 55(8), parsel malik veya maliklerinin ruhsat ve eki onaylı projelere muvafakati alınmadan yapı ruhsatı düzenlenmesini ve onaylı projelerde tadilat yapılmasını engeller. Burada onayın konusu, yalnız inşaata genel bir rıza değil, ruhsat ve onaylı projelerdir. Tadilatın kapsamına ilişkin özel ayrımlar ise Madde 55(9)'da yer alır.
İnşaat muvafakatnamesini hazırlamadan önce imar durumu okuma rehberi ile parsel belgelerini gözden geçirin. Başvuru akışını inşaat ruhsatı süreci rehberinden takip edebilirsiniz.
Tadilat için kat maliklerinin kaçının onayı gerekir?
Her tadilat için aynı onay oranı kullanılmaz. PAİY, ruhsat ve proje işlemlerinde hangi maliklerin muvafakatinin aranacağını düzenler. Kat Mülkiyeti Kanunu (KMK) ise ortak yer müdahaleleri ve yenilikler için farklı karar kuralları içerir. İşlemi aşağıdaki kapsamlarla karşılaştırın.
| Durum | Kimin onayı veya kararı? | Hukuki dayanak |
|---|---|---|
| Yapı ruhsatı ve onaylı proje tadilatı için genel kural | Parsel malik veya malikleri | PAİY Madde 55(8) |
| Aynı parselde bağımsız blokta, fıkradaki şartları koruyan tadilat | Yalnız tadilat yapılan blok malikleri | PAİY Madde 55(9) |
| Bağımsız bölümde, fıkradaki şartları koruyan tadilat | Bölüm malikinin başvurusu; idarenin etkilendiğini belirlediği bölümlerin maliklerinin de muvafakati | PAİY Madde 55(9) |
| Kat malikinin ortak yerde inşaat, onarım, tesis veya farklı renkte dış boya yaptırması | Bütün kat maliklerinin beşte dördünün yazılı rızası; mahkeme tespitine bağlı istisna saklı | KMK Madde 19(2) |
| Ortak yerlerin kullanımını kolaylaştıran veya faydasını artıran yenilik ve ilaveler | Kat maliklerinin sayı ve arsa payı çoğunluğu | KMK Madde 42(1) |
| Anagayrimenkulün üstüne kat ilavesi veya çekme katın tam kata çevrilmesi | Kat malikleri kurulunun oybirliği; maddenin diğer şartları da uygulanır | KMK Madde 44(1)(a–c) |
Blok tadilatında arsa payları, ortak alanlar ve blok konumları değişmemelidir. Bloğun emsali, inşaat alanı, yüksekliği ve kullanım amacı da korunmalıdır (PAİY Madde 55(9)).
Bağımsız bölüm tadilatında emsal, inşaat alanı, kullanım amacı, ıslak hacimlerin yeri ve ortak alanlar değişmemelidir. Diğer bölümlerin arsa payları ile ortak duvar ve döşeme gibi yapı elemanları korunmalıdır. İşlem, taşıyıcı sistem özelliklerini ve güvenliğini veya yangın güvenliğini olumsuz etkilememelidir (PAİY Madde 55(9)).
KMK Madde 19(2), malikin kendi bölümünde anayapıya zarar verecek değişiklik yapmasını da yasaklar. Bağlantılı bölümlerin ortak tavan, taban veya duvarlarında, ilgili bölüm maliklerinin ortak rızasıyla anayapıya zarar vermeyen işler yapılabilir. Aynı fıkradaki acil onarım ve zorunlu güçlendirme istisnası mahkeme tespitine dayanır; projeye ve tekniğe uygun uygulamada malik rızası aranmaz.
KMK Madde 44 kapsamındaki kat ilavesinde oybirliği kararı tek başına yeterli değildir. Arsa paylarının yeniden ve oybirliğiyle belirlenmesi ile yeni bölüm için resmî senet, kat irtifakı ve tescil işlemleri de düzenlenmiştir (Madde 44(1)(b–c)).
Komşu muvafakatnamesi ne zaman gerekir?
PAİY Madde 7(11), bahçelerde parseller tevhit edilmeden ortak otopark yapılmasını düzenler. İlgili parsel maliklerinin muvafakati, parsel sınırlarının korunması ve yapılaşma koşullarının ayrı uygulanması gerekir. Ayrıca idarenin vaziyet planını onaylaması ve tapunun beyanlar hanesine şerh düşülmesi öngörülür. Kapalı otoparkın tamamen gömülü olması ve dilatasyonla ayrılması şarttır; hüküm genel bir bahçe birleştirme izni değildir.
PAİY Madde 23(7), belirli mevcut yapılarda asansör zorunluluğu doğduğunda ve bina içinde asansör yapılamadığında bahçede mekanik kaldırma iletme platformuna ilişkin koşullar içerir. Hüküm, uygun kat yüksekliği ve bahçe yerleşimi şartları yanında KMK uyarınca muvafakat alınmasını öngörür. Bu düzenlemeyi her binada koşulsuz platform yapma izni olarak değerlendirmeyin.
3194 sayılı İmar Kanunu Madde 18 de düzenlenmiş arsalardaki yapılara ilişkin özel bir hüküm içerir. İlgili parsel sahiplerinin muvafakati yoksa veya plan ve mevzuat yönünden mahzur varsa, küçük ölçüdeki zaruri tamirler dışındaki ilave, değişiklik ve esaslı tamirlere izin verilmez. Bu hükümdeki parsel sahibi onayını, çevredeki bütün komşuların onayıyla karıştırmayın.
Muvafakatname noterden mi alınır ve nasıl hazırlanır?
Uygulamada noter onaylı muvafakatname kullanılır. Ancak PAİY Madde 55(8), genel bir noter onayı şartı belirtmez; KMK Madde 19(2) ise kapsadığı işler için yazılı rıza arar. Belgenin kabul biçimini ilgili idareden, temsil kapsamını gerektiğinde hukukçudan teyit edin.
- Güncel malik bilgileriyle taşınmazın ada, parsel, blok ve bağımsız bölüm bilgilerini karşılaştırın.
- Onay verilen işi ve ilgili projeyi açıkça tanımlayın.
- Rızayı yazılı metne geçirin; onay veren maliklerin imzalarını tamamlayın.
- Vekil imzalayacaksa vekâletnamenin işlem kapsamını kontrol ettirin.
- Tarihi ve ekleri belirtin; imzalanan metni proje dosyasıyla birlikte saklayın.
Bu liste belge hazırlama önerisidir; her başvuru için değişmez bir resmî belge listesi değildir. Yapı tamamlandıktan sonraki aşamayı ayrıca iskân ve yapı kullanma izni rehberinde inceleyebilirsiniz.
Kat maliki muvafakatnamesinde hangi hatalar yapılır?
- Eksik malik: İmza listesini eski tapu bilgilerine göre hazırlamayın; güncel malik durumunu kontrol edin.
- Belirsiz iş: “Her türlü tadilata izin veriyorum” gibi genel ifadeler yerine işi ve projeyi açıkça tanımlayın.
- Yetersiz temsil incelemesi: Vekâletnameyi görmeden temsil yetkisinin bu işi kapsadığını varsaymayın.
- Vefat etmiş malik: Eski malik adına hazırlanmış listeyle ilerlemeyin; mirasçıları ve temsil durumunu açıklığa kavuşturun.
- Yanlış çoğunluk: Blok tadilatı, ortak yer müdahalesi ve kat ilavesini aynı karar kuralıyla değerlendirmeyin.
İlgili sayfalar
Kaynaklar
- Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği, mevzuat.gov.tr güncel metin: Madde 7(11), 23(7), 55(8) ve 55(9).
- 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu, mevzuat.gov.tr güncel metin: Madde 19(2), 42(1), 44(1).
- 3194 sayılı İmar Kanunu, mevzuat.gov.tr güncel metin: Madde 18.
Kontrol tarihi: 4 Kasım 2026.