Çelik Profil Ağırlığı Hesaplama
Hızlı Cevap
Çelik profil ağırlığı hesaplama, yapı çeliği metrajında kullanılan en temel hesaplamalardan biridir. Her profil tipinin (IPE, HEA, HEB, UPN, L, T) kesit alanı farklıdır ve bu alan, çeliğin yoğunluğu (ρ=7850 kg/m³) ile çarpılarak birim ağırlık bulunur. Bu araç, standart Avrupa profil tablolarına göre metre başı ağırlığı, toplam çelik tonajını ve tahmini maliyeti hesaplar. TS EN 10025 standardındaki S235, S275, S355 sınıfları için uygulanabilir.
Hesaplayıcı
IPE120=13.2, IPE200=28.5, HEA200=53.8, UPN100=13.5 cm²
Sonuçlar
Birim Ağırlık
8.32
kg/m
Bir Profil Ağırlığı
49.9
kg
Toplam Ağırlık
999
kg
Toplam Tonaj
0.999
ton
Tahmini Maliyet
44933
TL
Kullanılan Formül
Birim ağırlık (kg/m) = Kesit Alanı (cm²) × 0,785 Toplam = Birim Ağırlık × Uzunluk × Adet
Kaynak: TS EN 10025 / EN 10034
Formül Türetme ve Yöntem
Yönetmelik Dayanağı
- TS EN 1991-1-1 (Eurocode 1)
Ek A (Tablo A.4)
Yapı malzemelerinin birim hacim ağırlıkları; çelik için ρ = 7850 kg/m³ değeri bu ekte verilir ve birim ağırlık hesabının temelini oluşturur.
- TS EN 10025
Bölüm 1-2 (genel teknik teslim şartları / yapısal çelikler)
S235, S275, S355 sıcak haddelenmiş yapı çeliklerinin malzeme sınıfları ve mekanik özellikleri; bu araçtaki çelik sınıfı kabulü buna dayanır.
- TS EN 10034
Boyut ve ağırlık tabloları (I ve H profiller)
IPE, HEA, HEB profillerinin standart kesit boyutları, toleransları ve metre başı kütle değerleri; metrajda esas alınması gereken tablo kaynağı.
- ÇYTHYE 2018
Genel (kesit özellikleri ve tasarım esasları)
Çelik yapıların tasarım/hesap esaslarını düzenler. Bu araç ağırlık/metraj verir; taşıma gücü ve kesit yeterlilik kontrolü ÇYTHYE'ye göre ayrıca yapılmalıdır.
Adım Adım Nasıl Kullanılır?
- 1
Profil tipini belirleyin
IPE, HEA, HEB, UPN, L veya boru profil kullanıyorsanız kesit alanını profil tablosundan bulun.
- 2
Kesit alanını girin
Örnek: IPE200 için 28.5 cm², HEA200 için 53.8 cm². Hesaplanan yapısal analiz yazılımlarında A parametresi olarak geçer.
- 3
Uzunluk ve adet
Profil uzunluğu metre cinsinden, siparişte kullanılacak adet sayısını girin.
- 4
Fiyat hesabı
Güncel piyasa çelik fiyatı (TL/kg) ile tahmini maliyet çıkarılır.
Çözümlü Örnek
Örnek: 20 adet IPE200, her biri 6m boyunda. IPE200 kesit alanı=28,5 cm², birim ağırlık=28,5×0,785≈22,4 kg/m (TS EN 10034 tablosuyla uyumlu). Bir profil≈134 kg. Toplam≈2685 kg≈2,69 ton. 45 TL/kg ile maliyet≈120.800 TL.
Parametrelerin Sonuca Etkisi
| Kesit Alanı (A, cm²) | Birim ağırlığı doğrudan ve doğrusal belirler: A iki katına çıkarsa kg/m de iki katına çıkar. Tüm sonuçların (birim ağırlık, toplam, tonaj, maliyet) ana çarpanıdır. Yanlış profil tablosu değeri girilirse tüm metraj orantılı şekilde sapar. |
| Profil Uzunluğu (L, m) | Bir profilin ağırlığını ve dolayısıyla toplamı doğrusal artırır. Standart boy (genellikle 6, 12, 13,5 m) ile sipariş edilen boy farklıysa fire payı doğar; bu araç fireyi otomatik eklemez. |
| Adet (n) | Toplam ağırlığı, tonajı ve maliyeti doğrusal ölçekler; birim ağırlığı etkilemez. Aynı tip elemanları gruplayıp girmek metrajı hızlandırır. |
| Birim Fiyat (c, TL/kg) | Yalnızca tahmini maliyeti etkiler, ağırlık/tonaj sonuçlarını değiştirmez. Çelik sınıfına (S235/S355) ve piyasa dalgalanmasına bağlı olduğundan güncel değer girilmelidir; nakliye, işçilik ve kaplama bu fiyata dahil değildir. |
Yaygın Hatalar
- ⚠Kesit alanını yanlış birimde girmek (mm² yerine cm² gerekir); 1 cm² = 100 mm² olduğundan birimi karıştırmak ağırlığı 100 kat saptırır.
- ⚠Teorik m' = ρ·A değerini standart tablo değeri yerine kullanmak; başlık eğimi ve kök yarıçapları nedeniyle gerçek IPE/HEA/HEB ağırlığı tabloya göre küçük farklılık gösterir, nihai metrajda TS EN 10034 tablosu esas alınmalıdır.
- ⚠Profil tipini karıştırmak: HEA ile HEB aynı yükseklikte farklı ağırlıktadır (örn. HEA200 ≈ 42,3 kg/m, HEB200 ≈ 61,3 kg/m); yanlış seri seçimi tonajı ciddi şekilde değiştirir.
- ⚠Fire ve kaynak metali payını ihmal etmek; kaynaklı yapılarda toplam çelik ağırlığına %3-5 kaynak metali ve ayrıca %5-8 fire eklenmediğinde sipariş eksik çıkar.
- ⚠Alın/uç levha, berkitme (stiffener), bulon ve aksesuar ağırlıklarını saymamak; bunlar profil ağırlığına dahil değildir, birleşim detaylarından ayrı eklenmelidir.
- ⚠Galvaniz veya boya kaplama ağırlığını ham profil ağırlığıyla karıştırmak; sıcak daldırma galvaniz kaplama yüzeye bağlı olarak ek kütle getirir ve teorik metraj bunu kapsamaz.