CPM Kritik Yol Analizi Nedir?

Proje iş programında en uzun süreli yolu (kritik yol) belirleyen ağ analiz yöntemidir. Kritik yol üzerindeki aktiviteler gecikirse tüm proje gecikir — bu aktivitelerde bolluk (float) sıfırdır.

İleri geçiş (ES,EF) ve geri geçiş (LS,LF) hesabı ile her aktivitenin toplam bolluğu bulunur. Bolluk=0 olanlar kritik yoldadır.

Proje Yönetimi

Temel Kavramlar

  • ES (Erken Başlangıç): Aktivitenin en erken başlayabileceği gün.
  • EF (Erken Bitiş): ES + Süre. Sonraki aktivite bundan sonra başlar.
  • LS (Geç Başlangıç): Projeyi geciktirmeden en geç başlanabilecek gün.
  • Toplam Bolluk: LS − ES = LF − EF. Sıfırsa aktivite kritik.

Dikkat Noktaları

  • Bu araç basitleştirilmiş seri ağ modeli kullanır — paralel aktiviteler yok.
  • Gerçek projelerde MS Project / Primavera ile tam ağ analizi yapılır.
  • PERT varyansı Monte Carlo benzetimi ile daha gerçekçi olur.
  • Kaynak kısıtları kritik yolu değiştirebilir (kaynak düzeltme).
TE=∑diKritik Yol≈0,7 Ttoplam+σT_E = \sum d_i \qquad \text{Kritik Yol} \approx 0{,}7\,T_{\text{toplam}} + \sigma
Basitleştirilmiş CPM / PERT Tahmini

Sayısal Örnek

Veri: 8 aktivite, ortalama süre 5 gün, varyans 2 gün
Toplam = 8 × 5 = 40 gün
Kritik yol ≈ 0.7×40 + 0.3×2×8 = 28 + 4.8 = 33 gün
Ortalama bolluk = (40−33)/8 = 0.9 gün/aktivite

adeti
igün
igün

Toplam Süre

—

Tüm aktiviteler seri

Kritik Yol Süresi

CP

—

Proje minimum süresi

Toplam Bolluk

TF

—

Toplam boş süre

Aktivite Sayısı

—

Kritik + kritik olmayan

AON Ağ Diyagramı
Hesap

Kaynaklar

PMI — PMBOK Guide (7th Ed.)
Proje yönetimi bilgi birikimi kılavuzu. Zaman çizelgesi yönetimi, CPM ve PERT teknikleri.
Standart
Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi
Türkiye kamu inşaat işlerinde iş programı hazırlama yükümlülüğü ve gecikme cezaları.
Mevzuat
Mawdesley, M. et al. — Planning and Controlling Construction Projects
İnşaat projelerinde CPM uygulaması, kaynak düzeltme ve süre sıkıştırma (crashing).
Ders Kitabı