Perde Duvar Nedir?

Yatay deprem kuvvetlerine karşı koyan düşey betonarme yapı elemanıdır. Uzunluk/kalınlık oranı lw/tw ≥ 7 olan elemanlar perde olarak sınıflandırılır (TBDY 2018).

Deprem Perdesi

Kesme Kontrolü

Vd ≤ VRd şartı sağlanmalıdır. VRd = Acv·(ρt·fyd + 0.65·fctd). Maksimum kesme: Vmax = 0.22·fcd·Acv.

Vd ≤ VRd

Minimum Donatı

Yatay donatı: ρh ≥ 0.0025. Düşey donatı: ρv ≥ 0.0025. Uç bölgesi: ρmin ≥ 0.005. Her iki yüze dağıtılır, s ≤ 250mm.

ρ ≥ 0.0025

Uç Bölgeleri

Perde uçlarında sarılma bölgesi gereklidir. Uç bölgesi uzunluğu: lu ≥ max(0.2·lw, 1.5·tw). Sıkılaştırılmış etriye zorunludur.

Sarılma Bölgesi
Vr=Ach(0,65 fctd+ρsh fyd)Vd≤0,85fck AchV_r = A_{ch}\bigl(0{,}65\,f_{ctd} + \rho_{sh}\,f_{yd}\bigr) \qquad V_d \le 0{,}85\sqrt{f_{ck}}\,A_{ch}
TS 500 / TBDY 2018 — Perde Kesme Kapasitesi

Kesme Parametreleri

Acv= tw · lw (brüt kesit)
ρtYatay donatı oranı
fctd= 0.35√fck/1.5
Vmax= 0.22·fcd·Acv

TBDY 2018 Sınıflandırma

lw/tw ≥ 7→ Perde
lw/tw < 7→ Kolon
hw/lw ≥ 2→ Narin perde
hw/lw < 2→ Geniş perde
→ Hesap Makinesi'nde deneyin

Sayısal Örnek

Hw=12m Lw=4m tw=250mm Vd=500kN: tau=0.63 MPa

i
i
i
i
i
i

lw/tw

ρ

—

Perde/kolon sınırı: 7

VRd (kN)

VRd

—

Kesme kapasitesi

Vd/VRd

V/V

—

Kapasite kullanım oranı

Durum

⚑

—

Kesme kontrolü

Uç bölgesi lu (mm)

lu

—

Sarılma bölgesi

Vmax (kN)

Vm

—

Maksimum kesme

Sınıflandırma

⚙

—

TBDY 2018

Hesap Adımları

Perde Tipi Karşılaştırması

Tiphw/lwDavranışGöçme Modu
Narin perde≥ 2Eğilme ağırlıklıTaban plastik mafsal
Geniş perde< 2Kesme ağırlıklıDiyagonal çatlama
Boşluklu perde—Bağ kirişi etkisiBağ kirişi plastik mafsal

Standartlar

  • TBDY 2018 – Bölüm 7.6: Perdeler
  • TS 500 – Perde Hesabı
  • TS EN 1998-1 – EC8 §5.4.3
  • ACI 318 – Shear Walls

Kitaplar

  • Paulay, Priestley – Seismic Design of RC
  • Park, Paulay – Reinforced Concrete Structures
  • Celep, Z. – Betonarme Yapılar
  • Ersoy, U. – Betonarme